To Cogito ergo sum συλλογάται λέφτερα και στο ηλεκτρονικό περιοδικό Ατέχνως.
Πνευματικά δικαιώματα δεν υπάρχουν. Οι ιδέες πρέπει να κυκλοφορούν ελεύθερα. Άρα, η αντιγραφή επιτρέπεται.

Η γλώσσα κόκκαλα τσακίζει

(...) ας ιδιωτικοποιηθούν τα πάντα, ας ιδιωτικοποιηθεί η θάλασσα κι ο ουρανός, ας ιδιωτικοποιηθεί το νερό κι ο αέρας, ας ιδιωτικοποιηθεί η δικαιοσύνη και ο νόμος, ας ιδιωτικοποιηθεί το σύννεφο που περνάει, ας ιδιωτικοποιηθεί το όνειρο, ειδικά αν γίνεται μέρα και με τα μάτια ανοιχτά. Και τελικά, για να ολοκληρωθούν οι ιδιωτικοποιήσεις, ας ιδιωτικοποιηθούν και τα κράτη, παραδίδοντας για κάποιο χρονικό διάστημα την εκμετάλλευσή τους σε ιδιωτικές εταιρείες, που θα λειτουργούν σε καθεστώς διεθνούς ανταγωνισμού. Εκεί βρίσκεται η σωτηρία τού κόσμου...

Και τώρα, ας ιδιωτικοποιηθεί επίσης και η πουτάνα που τους γέννησε όλους.


[Ζοζέ Σαραμάγκου, "Τετράδια του Λαντσαρότε - Ημερολόγιο ΙΙΙ, 1993-1995" - Μετάφραση από τα πορτογαλικά: Cogito ergo sum]

20 Οκτωβρίου 2017

Ανάπτυξη, αυτή η άγνωστη...

Αν σας ρωτούσα ποια λέξη έχουμε βαρεθεί να ακούμε τα τελευταία χρόνια, κατά πάσα πιθανότητα το μυαλό σας θα πήγαινε αμέσως στην λέξη "ανάπτυξη". Και πώς να μη πάει αφού αυτή η αόριστη "ανάπτυξη" προβάλλεται ως πανάκεια, ως η μόνη λύση για όλα μας τα προβλήματα. Και όμως, παρά την μέχρι αηδίας επανάληψή της από τους πάντες, αμφιβάλλω αν αντιλαμβανόμαστε πόσες σκοτεινές πτυχές έχει αυτός ο όρος. Για παράδειγμα:


(1) Χρόνια τώρα ακούμε ότι ένα από τα σημαντικώτερα και άκρως απαραίτητο συστατικό για να επιτευχθεί η ανάπτυξη, είναι να βελτιωθεί η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας μας. Άλλωστε, στον βωμό αυτής της ανταγωνιστικότητας θυσιάστηκαν -και εξακολουθούν να θυσιάζονται- όχι μόνο η αμοιβή της εργασίας αλλά και ανθρώπινες ζωές, λόγω της περιστολής τού κοινωνικού κράτους ενώ κατεδαφίζονται εν μιά νυκτί εργασιακά και άλλα δικαιώματα που αποκτήθηκαν με αγώνες και θυσίες δεκαετιών.

Γιατί, όμως, πρέπει ντε και καλά να βελτιωθεί η ανταγωνιστικότητά μας; Προφανώς για να γίνουν ελκυστικώτερες οι εξαγωγές μας, έτσι; Για να γίνουν φτηνότερα τα προϊόντα που παράγουμε και ούτω πως να βρίσκουμε ευκολώτερα αγοραστές στην διεθνή αγορά. Δηλαδή, τι; Τσεκουρώνεται ο δικός μου μισθός και σμπαραλιάζονται τα δικά μου δικαιώματα για να μπορεί να αγοράζει φτηνότερα τα προϊόντα που παράγω ο κάθε εγγλέζος ή ο κάθε ολλανδός; Με άλλα λόγια; Φορτώνομαι εγώ με βάρη για να αυξήσει τον τζίρο της (παναπεί: για να αναπτυχθεί) η επιχείρηση στην οποία εργάζομαι και παράγω προϊόντα που απευθύνονται στην ικανοποίηση όχι των δικών μου αναγκών αλλά κάποιων ξένων; Ωραία. Κι εγώ τί κερδίζω απ' αυτή την ανάπτυξη; Περισσότερη δουλειά με μικρότερη αμοιβή;

[Του Αρκά - 2016]

(2) Κατά την περίοδο 1999-2016, το πραγματικό ΑΕΠ της Γερμανίας αυξήθηκε κατά 24% περίπου ενώ της Ισπανίας κατά 35%. Με άλλα λόγια, μέσα σε 17 χρόνια η Ισπανία αναπτύχθηκε σχεδόν μιάμιση φορά περισσότερο από την Γερμανία. Και όμως, η Ισπανία είναι εκείνη που βρέθηκε στο χείλος της καταστροφής, η Ισπανία είναι που με νύχια και δόντια γλίτωσε τα μνημόνια, η Ισπανία είναι που κατείχε το ρεκόρ ανεργίας (μέχρι που της το πήραμε εμείς), η Ισπανία είναι η χώρα στην οποία τα τελευταία χρόνια ξεσπιτώθηκαν σχεδόν μισό εκατομμύριο άνθρωποι.

Φυσικά, αυτό το "παράδοξο" έχει λογική ερμηνεία. Η ισπανική "ανάπτυξη" στηρίχτηκε σε φούσκες (όπως εκείνη των ακινήτων ή εκείνη της τραπεζικής παντοδυναμίας), οι οποίες παρέσυραν την οικονομία όταν έσκασαν. Αντίθετα, η γερμανική οικονομία στηρίχτηκε σε πιο γερά θεμέλια: στην λεηλασία του συσσωρευμένου δημόσιου πλούτου τής πρώην Γερμανικής Λαϊκής Δημοκρατίας, στην διαχρονική πραγματική μείωση της αμοιβής της εργασίας και στην απομύζηση των ευρωπαίων εταίρων της (κυρίως του νότου). Δεν είναι τυχαίο ότι η Πορτογαλία έχει κερδίσει το προσωνύμιο "χώρα των Lidl" (*) ή ότι ο ιδιωτικοποιούμενος ελληνικός δημόσιος πλούτος καταλήγει ως επί το πλείστον σε φορείς τού γερμανικού κεφαλαίου.

Παρένθεση. Αν αναρωτιέστε πόσο αναπτύχθηκε η Ελλάδα κατά το ίδιο χρονικό διάστημα, η απάντηση είναι 0%, αν και το 2007 είχαμε πετύχει ανάπτυξη σχεδόν 38%. Ας όψεται η πολιτική της τελευταίας οκταετίας, η οποία μας έφερε πίσω, εκεί όπου ήμασταν το 1999. Κλείνει η παρένθεση.


(3) Υποτίθεται ότι η επίτευξη ανάπτυξης θα έχει ευεργετική επίδραση στον νευραλγικής σημασίας δείκτη τής οικονομίας μας, ο οποίος λέγεται ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών. Θυμίζω στους μη έχοντες οικονομική παιδεία ότι στο ισοζύγιο αυτό αποτυπώνονται οι εισαγωγές και οι εξαγωγές μιας χώρας. Ένα από τα διαχρονικά προβλήματα της ελληνικής οικονομίας είναι ότι το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών της είναι σχεδόν μονίμως αρνητικό, δηλαδή οι ετήσιες εξαγωγές της είναι λιγώτερες από τις εισαγωγές της, άρα πρέπει κάπου να βρίσκει λεφτά για να καλύπτει την διαφορά.

Μέχρις εδώ τα πράγματα είναι κατανοητά. Τώρα, πώς θα σας φαινόταν αν σας έλεγα ότι το ισοζύγιό μας βελτιώθηκε κατά τα χρόνια της κρίσης; Θα σας φαινόταν απίστευτο; Και όμως, έτσι είναι! Το κατά 15,2% επί του ΑΕΠ έλλειμμα του 2007 έφτασε να γίνει πλεόνασμα 0,1% το 2015! Μικρό μεν, πλεόνασμα δε. Αν αναρωτιέστε πώς στο καλό έγινε κάτι τέτοιο σε μια εποχή ύφεσης, όπου το ΑΕΠ διαρκώς μειωνόταν, η απάντηση είναι απλή: λόγω φτώχειας! Ναι, λόγω φτώχειας. Μπορεί η δραστική μείωση του διαθέσιμου εισοδήματος (με την συρρίκνωση των ονομαστικών μισθών, την αύξηση της ελαστικής εργασίας και την υπέρμετρη φορολογική επιβάρυνση) να μην αύξησε τις εξαγωγές αλλά οδήγησε σε κατακόρυφη μείωση των εισαγωγών.

Αν σας φάνηκε παράδοξη η βελτίωση του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών σε περίοδο ύφεσης, προσδεθείτε γιατί σας έχω κάτι ακόμη πιο παράδοξο: την χειροτέρευση του ίδιου ισοζυγίου σε περίοδο ανάπτυξης! Με απλά λόγια: όσο περισσότερο θα αναπτυσσόμαστε, τόσο θα μεγαλώνει το έλλειμμά μας. Πώς γίνεται αυτό; Προσέξτε:

Η οικονομική πολιτική που υιοθέτησε η χώρα μας κατά την τελευταία εικοσαετία, κυρίως δε κατά την περίοδο των μνημονίων (με τις ευλογίες των εταίρων και των δανειστών της, φυσικά), διέλυσε τον παραγωγικό ιστό, κατέστρεψε την μικρομεσαία επιχείρηση και απαξίωσε την μικρή ιδιωτική περιουσία, οδηγώντας στην συρρίκνωση ή ακόμη και στην εξαφάνιση τις μικρομεσαία παραγωγική δραστηριότητα ενώ, παράλληλα, υπέθαλψε και ενίσχυσε την παράδοση της μεγάλης παραγωγής σε μεγάλα μονοπώλια. Κατά συνέπεια, η ανάπτυξη τροφοδοτείται πλέον σχεδόν αποκλειστικά ή, τουλάχιστον, κατά το μεγαλύτερο μέρος της από εισαγωγές. Έτσι, λοιπόν, ενώ κατά το 2016 το ΑΕΠ μας σημείωσε αύξηση κατά 0,3% (μικρή μεν, αύξηση δε), το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών παρουσίασε έλλειμμα (από 0,1% πλεόνασμα την προηγούμενη χρονιά) κατά 0,6% (μικρό μεν, έλλειμμα δε).

[Στοιχεία: Eurostat, Trading Economics - AEΠ σε δολλάρια ΗΠΑ]

Δεν θέλω να σας κουράσω περισσότερο. Νομίζω πως αυτά τα λίγα που είπαμε ως εδώ, αρκούν για να σας πείσουν πως, την επόμενη φορά που κάποιος θα σας μιλήσει για ανάπτυξη, φροντίστε να κρατάτε μικρό καλάθι.

Υστερόγραφο: Υποτίθεται ότι ένας από τους στόχους τού πρόσφατου πρωθυπουργικού ταξιδιού στις ΗΠΑ ήταν η προσέλκυση πολιτειακών κεφαλαίων για επενδύσεις, οι οποίες είναι αναγκαίες για να αναπτυχθεί αυτός ο τόπος και να δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας. Αντ' αυτού, προέκυψε μια συμφωνία 2,4 δισ. δολλαρίων με την Λόκχηντ, η οποία "θα ενισχύσει τις θέσεις εργασίας στις ΗΠΑ", όπως επισήμανε ο πρόεδρος Τραμπ. Μάλλον είναι η πρώτη φορά στα οικονομικά χρονικά τού πλανήτη που μια χώρα προσπαθεί να αναπτυχθεί ενισχύοντας θέσεις εργασίας στο εξωτερικό.

-----------------------------------------------------------
(*) Σχετικά κείμενα στο ιστολόγιο: "Πορτογαλία: μνημονιακά, χωρίς μνημόνιο" - 5/10/2015, "Ανάπτυξη (με φτώχεια) από τα Lidl" - 7/1/2016 και "Πορτογαλία: η υποδούλωση του "καλού μαθητή"" - 19/7/2016.

19 Οκτωβρίου 2017

Από την μια... κι από την άλλη

Από την μια,

- στις ΗΠΑ, σχεδόν ένας στους πέντε κατοίκους (κάπου 45 εκατομμύρια ψυχές) ζη κάτω από το όριο της φτώχειας,
- στην Ελλάδα, σύμφωνα με στοιχεία της Unicef για το 2016, περισσότερα από τα μισά παιδιά ζουν σε συνθήκες υλικής αποστέρησης,
- στην Ισπανία, το κράτος ανέλαβε να διασώσει την αμαρτωλή τράπεζα Bankia, φορτώνοντας τις πλάτες των πολιτών με 32 δισεκατομμύρια ευρώ,
- στην Γερμανία, σχεδόν ένας στους τέσσερις εργαζόμενους ζη κάτω από το όριο της φτώχειας, αναλογία πρωτοφανής για ανθρώπους που δεν είναι άνεργοι, γεγονός που πιστοποιεί τον εξευτελισμό τής αμοιβής τής εργασίας,
- στην Μεγάλη Βρεττανία, σχεδόν δυο στους τρεις πολίτες δηλώνουν ότι δυσκολεύονται -λιγώτερο ή περισσότερο- να εξυπηρετήσουν με συνέπεια τις οικογενειακές τους υποχρεώσεις,
- στην Βουλγαρία, το 2012, ο υπουργός οικονομικών και αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Σίμεον Τζάνκοφ παρέδωσε την ηλεκτρική ενέργεια σε ξένους επενδυτές, γεγονός που αύξησε τους λογαριασμούς των νοικοκυριών σε ύψη μεγαλύτερα από την χορηγούμενη βασική σύνταξη,
- περισσότεροι από τους μισούς κατοίκους του πλανήτη, οι οποίοι υποφέρουν από έλλειψη βασικών αγαθών (τροφή, νερό κλπ) ζουν σε περιοχές πλούσιες αλλά ρημαγμένες από την εκμετάλλευση ή τους πολέμους.

Από την μια, στην Νέα Υόρκη...


Από την άλλη,

- στις ΗΠΑ, οι διευθυντές των είκοσι μεγαλύτερων εταιρειών, οι οποίες δραστηριοποιούνται στον χώρο των επενδυτικών αμοιβαίων κεφαλαίων, έχουν μέση μηνιαία αμοιβή κάτι λιγώτερο από εκατό εκατομμύρια δολλάρια,
- στην Ελλάδα, σύμφωνα με στοιχεία της Κομμισσιόν για το 2016, το πλουσιώτερο ένα πέμπτο του πληθυσμού έχει συνολικά εισοδήματα 6,5 φορές υψηλότερα από το φτωχότερο ένα πέμπτο,
- στην Ισπανία, ο μεγαλοκουμανταδόρος τής αμαρτωλής τράπεζας Bankia Αουρέλιο Ιθκιέρδο πήρε αποζημίωση λόγω συνταξιοδοτήσεως 7,6 εκατομμύρια ευρώ,
- στην Γερμανία, η μέση αμοιβή των επί κεφαλής των τριάντα μεγαλύτερων εισηγμένων εταιρειών αυξήθηκε κατά 62% μέσα σε μια πενταετία,
- στην Μεγάλη Βρεττανία, η περιουσία των χιλίων πλουσιώτερων πολιτών τετραπλασιάστηκε κατά την τελευταία εικοσαετία,
- στην Βουλγαρία, το 2013, ο λαϊκός ξεσηκωμός ανάγκασε τον πρωθυπουργό Μπόικο Μπορίσοφ να αποπέμψει τον υπουργό οικονομικών και αντιπρόεδρο της κυβέρνησής του, ο οποίος προσλήφθηκε αμέσως ως καθηγητής στο πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ,
- περισσότερο από το μισό τού παγκόσμιου πλούτου βρίσκεται συγκεντρωμένο στα χέρια μόλις πενήντα χιλιάδων ανθρώπων.


Παράλληλα,

- ενώ κατά την δεκαετία της κρίσης περισσότεροι από δέκα εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως έχασαν τα σπίτια τους λόγω κατασχέσεων, οι λεφτάδες όλου του κόσμου συναγωνίζονται για το πολυτελέστερο σπίτι και το πολυτελέστερο γιωτ,
- ενώ κατά την δεκαετία της κρίσης η αμοιβή της εργασίας μειώθηκε παγκοσμίως, ο συνολικά παραγόμενος πλούτος (αυτό που αδόκιμα λέμε "παγκόσμιο ΑΕΠ") αυξήθηκε από 63 τρισ. δολλάρια σε 74 τρισ. δολλάρια, ήτοι κατά 17,5% περίπου,
- ενώ κατά την δεκαετία της κρίσης αυξήθηκαν κατακόρυφα οι άνθρωποι που προσπαθούν να επιβιώσουν σε συνθήκες φτώχειας, οι εκατομμυριούχοι που καταγράφονται στην περίφημη λίστα Forbes υπερδιπλασιάστηκαν (από 946 το 2007 έφτασαν τους 2.043 το 2017), όπως συνέβη και με την συνολική περιουσία τους (από 3,5 τρισ. δολλάρια έφτασε τα 7,7 τρισ.),
- ενώ κατά την διάρκεια της κρίσης τα κέρδη των δέκα μεγαλύτερων φαρμακευτικών εταιρειών του πλανήτη αυξήθηκαν σε σημείο να υπερβούν αθροιστικά τα σαράντα δισ. δολλάρια ετησίως, η εξαθλίωση των απλών ανθρώπων έγινε αιτία επανεμφάνισης λοιμωδών νοσημάτων εδώ και πολλά χρόνια εξαφανισμένων, ακόμη και σε χώρες του πρώτου κόσμου.

Από την άλλη, στο Μουμπάι...

Κι ενώ, όπως δείχνουν όλα αυτά, οι πλούσιοι συνεχίζουν να πλουτίζουν ακόμη και στην περίοδο της κρίσης, η ελπίδα για την πολυθρύλητη παγκόσμια ειρήνη όσο πάει και ξεθωριάζει, γεγονός που συνιστά χαστούκι της Ιστορίας στα μούτρα του Φρήντμαν και του Φουκουγιάμα. Αντίθετα απ' ό,τι θα περίμενε κανείς, με δεδομένο ότι τα αίτια όλων των πολέμων είναι οικονομικά, η οπισθοχώρηση του σοσιαλισμού και η καπιταλιστική παγκοσμιοποίηση κάθε άλλο παρά μείωσαν τις συγκρούσεις. Όπως σημείωνε εδώ και εβδομήντα χρόνια ο πολιτειακός οικονομολόγος Κλάρενς  Έντγουιν Αίυρες στο έργο του "Το θείο δίκαιο του κεφαλαίου", μπορεί οι πόλεμοι να οφείλονται στην επιθανάτια αγωνία του καπιταλισμού αλλά ταυτόχρονα παρατείνουν αυτή την αγωνία.

Έτσι, λοιπόν, όσο κι αν πολλοί επιμένουν να την θεωρούν ουτοπική, η μόνη ελπίδα να αντιστραφεί η κατάσταση είναι να επαναστατήσουν οι πολλοί κατά των ελαχίστων και να επιβάλουν τις αξίες που περιλαμβάνονται στον απλό όρο ανθρωπιά, τις αξίες που δεν συνάδουν με την καπιταλιστική βαρβαρότητα, τις αξίες που απορρίπτουν μετα βδελυγμίας την εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο. Μπορεί κάτι τέτοιο να φαντάζει από εξαιρετικά δύσκολο μέχρι αδύνατο αλλά γίνεται πανεύκολο υπό την προϋπόθεση ότι οι πολλοί  θα συνειδητοποιήσουν την δύναμή τους και θα πάψουν να ονειρεύονται την έλευση ενός μεσσία που θα τους πάρει από το χέρι και θα τους οδηγήσει στην γη της επαγγελίας.

Στο κάτω-κάτω, αν κάτι θα έπρεπε να θεωρείται αδύνατο, αυτό είναι η συγκέντρωση του παγκόσμιου πλούτου στα χέρια μερικών χιλιάδων ανθρώπων και όχι η διανομή του σ' εκείνους που τον παράγουν. Κάνω λάθος;

18 Οκτωβρίου 2017

Μνημόνια ώσπου να σβήσει ο ήλιος; Μάλλον...

Άκουγα τις προάλλες τον κυβερνητικό εκπρόσωπο Δημήτρη Τζανακόπουλο να κάνει λόγο για "κατ' επάγγελμα καταστροφολόγους μιας μερίδας των ελληνικών ΜΜΕ αλλά και της αντιπολίτευσης, που δεν μπορούν να συμβιβαστούν με την ιδέα ότι βγαίνουμε οριστικά από τη μνημονιακή επιτροπεία τον Αύγουστο του 2018" και ένιωσα να μου ανεβαίνει το αίμα στο κεφάλι. Όπως, δηλαδή, μου ανεβαίνει κάθε φορά που ακούω κάποιον "έγκυρο" (πολιτικό, δημοσιογράφο, αναλυτή, καθηγητή κλπ) να αναφέρεται σε έξοδο από τα μνημόνια.

Κατ' αρχάς, ας ξεκαθαρίσουμε ότι δεν είναι ακριβές πως η χώρα μας έχει υπογράψει τρία μνημόνια. Το σωστό είναι ότι, καθώς βρεθήκαμε σε αδυναμία να δανειστούμε από τις αγορές με λογικούς όρους και ανθρώπινα επιτόκια, αναγκαστήκαμε να υπογράψουμε διαδοχικά τρεις δανειακές συμβάσεις με την περίφημη τρόικα.

[Του Στάθη Σταυρόπουλου, 24/6/2010]

Βεβαίως, κάθε δανειακή σύμβαση συνοδευόταν από ένα μνημόνιο κατανόησης (Memorandum of Understanding - MoU), με το οποίο οι μεν δανειστές μας έβαζαν κάποιους όρους προκειμένου να μας δανειοδοτήσουν, εμείς δε τους αποδεχόμασταν. Το κακό είναι ότι αυτοί οι όροι δεν μένουν σταθεροί καθ' όλη την διάρκεια της σύμβασης. Τα δάνεια καταβάλλονται σε δόσεις και οι δανειστές, πριν την καταβολή κάθε δόσης, προβαίνουν σε αξιολόγηση της πορείας εκτέλεσης της σύμβασης, προκειμένου να διαπιστώσουν το πόσο καλά εξυπηρετούνται οι στόχοι τους. Σε περίπτωση που κάτι δεν τους αρέσει, είτε υποβάλλουν είτε νέους όρους είτε προτείνουν αναπροσαρμογή των υφιστάμενων και εμείς είμαστε υποχρεωμένοι να αποδεχτούμε τα πάντα, αλλιώς διακόπτεται η ροή των δανεικών. Κάθε τέτοια καινούργια συμφωνία συνιστά ουσιαστικά ένα καινούργιο μνημόνιο.

Κατά συνέπεια, από το 2010 μέχρι σήμερα η χώρα μας έχει υπογράψει μεν τρεις δανειακές συμβάσεις αλλά άφθονα μνημόνια. Όντως η τρίτη -και τελευταία, ως τώρα- δανειακή σύμβαση λήγει τον Αύγουστο του 2018, αλλά αυτό επ' ουδενί συνεπάγεται την ταυτόχρονη λήξη των μνημονίων ή, όπως το διατυπώνει ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, την έξοδο από την μνημονιακή επιτροπεία. Πρόσφατα, ο Πιερ Μοσκοβισί υπενθύμισε στον ευρωβουλευτή της ΛαΕ Νίκο Χουντή το άρθρο 14 ("Άσκηση εποπτείας μετά το πρόγραμμα") του Κανονισμού 472/2013, η πρώτη παράγραφος του οποίου είναι σαφής:
Τα κράτη μέλη παραμένουν υπό εποπτεία μετά το πρόγραμμα εφόσον δεν έχει εξοφληθεί τουλάχιστον το 75 % της χρηματοδοτικής συνδρομής που έχει ληφθεί από ένα ή περισσότερα άλλα κράτη μέλη, τον ΕΜΧΣ, τον ΕΜΣ ή το ΕΤΧΣ. Το Συμβούλιο, μετά από πρόταση της Επιτροπής, μπορεί να παρατείνει τη διάρκεια της άσκησης εποπτείας μετά το πρόγραμμα σε περίπτωση που εξακολουθεί να υπάρχει κίνδυνος για τη δημοσιονομική βιωσιμότητα του οικείου κράτους μέλους.
Το καταλάβαμε; Ό,τι κι αν λέει ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, θα παραμείνουμε υπό "μνημονιακή εποπτεία" μέχρι να επιστρέψουμε το 75% των δανεικών που πήραμε με τις τρεις δανειακές συμβάσεις. Πότε θα γίνει αυτό;  Η απάντηση είναι απλή: ποτέ! Και για όποιον δεν καταλαβαίνει, έρχεται η τρίτη παράγραφος του ίδιου άρθρου να διευκρινίσει:
Η Επιτροπή πραγματοποιεί, σε συνεννόηση με την ΕΚΤ, τακτικές αποστολές επιθεώρησης στο κράτος μέλος υπό εποπτεία μετά το πρόγραμμα, προκειμένου να εκτιμήσει την οικονομική, δημοσιονομική και χρηματοπιστωτική του κατάσταση. Κοινοποιεί ανά εξάμηνο την εκτίμησή της στην αρμόδια επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, στην ΟΔΕ, καθώς και στο κοινοβούλιο του οικείου κράτους μέλους, και εκτιμά ειδικότερα αν χρειάζονται διορθωτικά μέτρα. Η αρμόδια επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μπορεί να προσφέρει στο οικείο κράτος μέλος και στην Επιτροπή τη δυνατότητα να συμμετάσχει σε ανταλλαγή απόψεων όσον αφορά την πρόοδο που επιτυγχάνεται στο πλαίσιο της εποπτείας μετά το πρόγραμμα.
Ελπίζω ότι προσέξατε εκείνο το "μπορεί" (αν θέλει, δεν είναι υποχρεωμένη) στην τελευταία φράση. Ελπίζω, επίσης, να προσέξατε ότι το δανειοδοτημένο κράτος θα συμμετέχει (αν συμμετέχει) μόνο "σε ανταλλαγή απόψεων" και όχι στην λήψη αποφάσεων. Δηλαδή, οι αποφάσεις της αρμόδιας επιτροπής για λήψη νέων μέτρων θα λαμβάνονται ερήμην του κράτους που χρωστάει. Η δημοκρατία σε όλο της το μεγαλείο.

Αυγή, 27/6/2015. Λέμε και κανένα εγγλέζικο για να περνάει η ώρα...

Επομένως, εκείνο που λήγει τον Αύγουστο του 2018 είναι η τρέχουσα δανειακή σύμβαση και τίποτε περισσότερο. Και μάλιστα, η λήξη της τρίτης δανειακής σύμβασης δεν σημαίνει ότι δεν πρόκειται να ακολουθήσει και τέταρτη, σε περίπτωση που η χώρα δεν καταφέρει να δανειστεί από τις αγορές με λογικό επιτόκιο. Με δεδομένο δε ότι κατά την τριετία 2022-2024 είναι προγραμματισμένο να πληρώσουμε μόνο για τόκους δανείων το εξωπραγματικό ποσό των 55,6 δισεκατομμυρίων ευρώ, πρέπει να θεωρείται δεδομένη μια νέα δανειακή σύμβαση, εκτός εάν προκύψει κάποια εξαιρετικά μακρά επιμήκυνση του χρόνου εξόφλησης.

Φυσικά, μια νέα δανειακή σύμβαση θα συνοδεύεται από ένα νέο μνημόνιο κατανόησης. Και πάει λέγοντας... Τελικά, εκείνος ο γνωστός λαϊκός χαριεντισμός "μνημόνια ώσπου να σβήσει ο ήλιος" δεν δείχνει και τόσο εκτός πραγματικότητος.

Συμπέρασμα; Ό,τι κι αν λέει ο κυβερνητικός εκπρόσωπος και όσα κι αν διατυμπανίζει η αντιπολίτευση, κανείς από τους σημερινούς πολίτες αυτής της χώρας, όσο νέος κι αν είναι, δεν πρόκειται να ζήσει σε μια Ελλάδα απαλλαγμένη από πάσης φύσεως μνημονιακή επιτροπεία. Κατά πάσα πιθανότητα, κάτι τέτοιο δεν θα ζήσουν ούτε τα εγγόνια μας. Εκτός εάν...

17 Οκτωβρίου 2017

Η "σύγκρουση των πολιτισμών" και η συνάντηση Τσίπρα-Τραμπ

Το 1998, ο εκδοτικός οίκος Terzo Books έδωσε στην κυκλοφορία το εξαιρετικά ενδιαφέρον και πολυσυζητημένο έργο του -μακαρίτη πλέον- πολιτειακού πολιτικού επιστήμονα και καθηγητή τού Χάρβαρντ Σάμιουελ Π. Χάντινγκτον "Η σύγκρουση των πολιτισμών και ο ανασχηματισμός της παγκόσμιας τάξης". Σε σύντομο χρονικό διάστημα ακολούθησε και δεύτερη έκδοση αλλά το βιβλίο ήταν εξαντλημένο εδώ και πολλά χρόνια, ώσπου επανεκδόθηκε πριν λίγο καιρό από τις εκδόσεις Πατάκη.

Με το έργο του αυτό, ο Χάντινγκτον επιχειρεί ουσιαστικά να απαντήσει στο πολύκροτο "Τέλος της Ιστορίας" του Φράνσις Φουκουγιάμα, όπου διατρανωνόταν η άποψη ότι η κατάρρευση του σοσιαλισμού οδηγεί αναπόφευκτα στην παγκόσμια ειρήνη διά της επικρατήσεως του καπιταλισμού. Ο Χάντινγκτον προσπαθεί να καταδείξει ότι οι συγκρούσεις και οι ρήξεις θα συνεχιστούν λόγω πολιτισμικών διαφορών.

Στο τρίτο μέρος τού βιβλίου του ("Η ανατέλλουσα τάξη των πολιτισμών"), ο Χάντινγκτον εισάγει τον όρο διχασμένες χώρες, ορίζοντας ως τέτοιες εκείνες όπου υπάρχουν μεγάλες ομάδες ανθρώπων που ανήκουν σε διαφορετικούς πολιτισμούς. "Μια διχασμένη χώρα", λέει ο Χάντινγκτον, "έχει μια κυρίαρχη κουλτούρα που την κατατάσσει σε έναν πολιτισμό αλλά οι πολιτικοί ηγέτες της επιθυμούν να την εντάξουν σε έναν άλλο". Παραδείγματα διχασμένων χωρών είναι η προεπαναστατική Ρωσσία (οι τσάροι επιθυμούσαν τον δυτικό πολιτισμό, αντίθετα προς την πλειοψηφία του λαού που προτιμούσε την ευρασιατική ορθοδοξία του), το Μεξικό (η άρχουσα τάξη επιθυμεί την πρόσδεση στο βορειοαμερικανικό άρμα παρ' ότι η συντριπτική πλειοψηφία των κατοίκων αισθάνονται -και είναι- λατινοαμερικανοί), ακόμη δε και η Αυστραλία (οι κάτοικοι αισθάνονται δυτικοί αλλά η οικονομική ελίτ προτιμά την στροφή προς την Ασία, με την οποία γίνονται οι μεγάλες δουλειές).

"Η Δύση κέρδισε τον κόσμο όχι με την υπεροχή των ιδεών ή των αξιών ή της θρησκείας της (...)
αλλά μάλλον με την υπεροχή της στην εφαρμογή οργανωμένης βίας.
Οι δυτικοί συχνά ξεχνούν αυτό το γεγονός, οι μη δυτικοί ποτέ."  (Σάμιουελ Π. Χάντινγκτον)

Όμως, το κορυφαίο παράδειγμα διχασμένης χώρας είναι η Τουρκία, η οποία παραμένει διχασμένη εδώ και έναν αιώνα περίπου. Ήταν η δεκαετία του 1920, όταν ο Μουσταφά Κεμάλ επιχείρησε να "εκδυτικοποιήσει" (συγγνώμη για τον όρο) την χώρα με εξαιρετικά βίαιο τρόπο. Μεταξύ άλλων (όπου συμπεριλαμβάνονται οι εκκαθαρίσεις αρμενίων και ελλήνων) κατάργησε το αξίωμα του χαλίφη (δηλαδή, την κεντρική θρησκευτική εξουσία), την παραδοσιακή εκπαίδευση και τα θρησκευτικά υπουργεία, αντικατέστησε τα θρησκευτικά σχολεία με ενιαία δημόσια κοσμική εκπαίδευση, τα θρησκευτικά δικαστήρια με νομικό σύστημα ελβετικού τύπου και το παραδοσιακό ημερολόγιο με το Γρηγοριανό, απαγόρευσε τον φερετζέ και το φέσι, επέβαλε το λατινικό αλφάβητο αντί του αραβικού και αφαίρεσε από το ισλάμ τον τίτλο της επίσημης θρησκείας του κράτους.

Η κεμαλική αστική τάξη συνέχισε επί πολλές δεκαετίες την προσπάθεια να προσδέσει την χώρα στην Δύση: εισήγαγε τον πολυκομματισμό, μπήκε στο ΝΑΤΟ, αποδέχτηκε το Δόγμα Τρούμαν και το Σχέδιο Μάρσαλ, δέχτηκε πολιτειακές βάσεις και, γενικά, έφτασε να θεωρείται το ανατολικό προπύργιο της Δύσης στην προσπάθεια ανάσχεσης της σοβιετικής επέκτασης προς νότο. Το πρόβλημα της Τουρκίας είναι ότι το τέλος του ψυχρού πολέμου μείωσε την σημασία της για την Δύση. Έτσι, η προσπάθεια της αστικής εξουσίας να εντάξει την χώρα στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν τελεσφορεί.

Κατά τον Χάντινγκτον, "μια διχασμένη χώρα για να μπορέσει να επαναπροσδιορίσει την πολιτισμική της ταυτότητα, πρέπει να εξασφαλίσει τρεις τουλάχιστον όρους. Πρώτον, η πολιτική και οικονομική ελίτ της χώρας θα πρέπει να υποστηρίζουν αυτη την προσπάθεια επαναπροσδιορισμού της ταυτότητας. Δεύτερον, η κοινή γνώμη πρέπει τουλάχιστον να συναινεί. Τρίτον, ο ξενιστής πολιτισμός, που στις περισσότερες περιπτώσεις είναι η Δύση, θα πρέπει να είναι έτοιμος να υποδεχτεί τον προσήλυτο". Η Τουρκία έχει εξασφαλίσει τους δυο πρώτους όρους αλλά βρίσκεται πολύ μακρυά από την εκπλήρωση του τρίτου, λόγω της δυτικής ισλαμοφοβίας.

Πιο κάτω, ο Χάντινγκτον εξετάζει την κατάσταση στον ισλαμικό χώρο, εκφράζει το ερώτημα τι θα συμβεί αν αυτό ο χώρος ενοποιηθεί υπό μια ηγέτιδα χώρα και παρατηρεί ότι "η Τουρκία διαθέτει την ιστορία, τον πληθυσμό, μέσο επίπεδο οικονομικής ανάπτυξης, εθνική συνοχή και στρατιωτική παράδοση και ικανότητα για να γίνει κράτος πυρήνας του Ισλάμ. Ωστόσο, ο Ατατούρκ, με το να ορίσει κατηγορηματικά την Τουρκία ως κοσμική κοινωνία, εμπόδισε την τουρκική δημοκρατία να διαδεχτεί την Οθωμανική Αυτοκρατορία σ' αυτόν τον ρόλο. Η Τουρκία δεν θα μπορούσε καν να γίνει μέλος του ΟΙΣ (Οργανισμός Ισλαμικής Συνδιάσκεψης) λόγω της συνταγματικής δέσμευσής της να είναι κοσμικό το καθεστώς της. Όσο η Τουρκία θα συνεχίσει να αυτοχαρακτηρίζεται κοσμικό κράτος, δεν μπορεί να ηγηθεί του Ισλάμ. Τι θα συνέβαινε, όμως, αν η Τουρκία αποφάσιζε να επαναπροσδιορίσει την θέση της; Κάποια στιγμή η Τουρκία θα μπορέσει να εγκαταλείψει τον κουραστικό και εξευτελιστικό ρόλο του ζητιάνου που ικετεύει να γίνει μέλος της Δύσης και να συνεχίει τον εντυπωσιακό και σοβαρό ιστορικό της ρόλο ως του σημαντικότερου ισλαμικού συνομιλητή και ανατγωνιστή της Δύσης. Ο φονταμενταλισμός βρίσκεται σε άνοδο στην Τουρκία".

Ας θυμηθούμε ότι, τότε που έγραφε ο Χάντινγκτον όλα αυτά, δεν είχε ανατείλει ακόμη το άστρο τού Ταγίπ Ερντογκάν, ο οποίος έχει αποδυθεί σε μια προσπάθεια αποκαθήλωσης του Ατατούρκ και ενδυνάμωσης του ισλαμισμού στην χώρα. Είναι, λοιπόν, λογικό η Δύση να αντιμετωπίζει με άκρα σοβαρότητα το ενδεχόμενο "αποσκίρτησης" της Τουρκίας από το δυτικό στρατόπεδο και προσανατολισμού της προς το ισλαμικό.

Στιγμιότυπο από παλιότερη συνάντηση Τραμπ-Τσίπρα (Βρυξέλλες, 25/5/2017)

Ίσως να αναρωτιέται ο αναγνώστης γιατί θυμήθηκα όλα τούτα σήμερα. Αφορμή ήταν η προ ολίγου συνάντηση του πρωθυπουργού με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, η οποία έγινε με πρωτοβουλία τής Ουάσιγκτον και αυτό δεν πρέπει να το ξεχνάμε. Εκτίμησή μου είναι ότι οι ΗΠΑ προετοιμάζονται για πιθανή μεταστροφή τής Τουρκίας και στρώνουν το έδαφος ώστε να παίξει πλέον η Ελλάδα τον ρόλο που μέχρι τώρα παίζουν οι γείτονες ως ανατολικό μετερίζι της δύσης προς το ισλαμικό τόξο. Την εκτίμησή μου αυτή προσυπογράφουν τα αιτήματα των πολιτειακών για πενταετή -από μονοετή που ισχύει ως τώρα- συμφωνία για την Σούδα, για χρήση διαφόρων ελληνικών αεροδρομίων από τα αεροσκάφη τους, για παραχώρηση των Νεωρίου Σύρου προς εξυπηρέτηση των αναγκών τού στόλου τους, για συνεργασία στα ενεργειακά σχέδια (πολιτειακών συμφερόντων αγωγοί μεταφοράς υδρογονανθράκων) κλπ. τα οποία συζητήθηκαν σήμερα από τον Τσίπρα και τον Τραμπ. Παράλληλα, δεν μπορώ να μη λάβω υπ' όψη μου τις αποκαλύψεις για σχεδιαζόμενη αποθήκευση ατομικών όπλων στην αεροπορική βάση του Άραξου.

Εν κατακλείδι, ο φόβος για ενδεχόμενη πολιτισμική -και πολιτική- μεταστροφή της Τουρκίας σημαίνει την οριστική εγκατάλειψη μερικών αλήστου μνήμης σοσιαλιστικής προέλευσης συνθημάτων, όπως π.χ. "έξω τώρα οι αμερικάνοι", "φονιάδες των λαών αμερικάνοι", "έξω οι βάσεις του θανάτου" κλπ. Η ειρωνεία είναι ότι το θάψιμό τους γίνεται επί αριστερής διακυβέρνησης. Τελικά, η ιστορία έχει περίεργη αίσθηση του χιούμορ.


ΥΓ: Ίσως θα είχε ενδιαφέρον μια συζήτηση περί του αν και κατά πόσο είναι και η Ελλάδα μια διχασμένη χώρα (ειδικά μετά το δημοψήφισμα του 2015) αλλά αυτό ας το αφήσουμε για μια άλλη φορά.

16 Οκτωβρίου 2017

Καλή συνέχεια στο ταξίδι σας στις ΗΠΑ, κύριε Τσίπρα

Κινούμαστε γύρω από τις αρχές μιας ενεργητικής, πολυδιάστατης εξωτερικής πολιτικής, η οποία επιτρέπει στη χώρα να αποτελεί πόλο σταθερότητας σε μια ευρύτερα αποσταθεροποιημένη περιοχή (…) Βρισκόμαστε σε ένα πολύ κρίσιμο σημείο στο χάρτη, γεγονός που αναβαθμίζει σημαντικά το ρόλο που καλείται η χώρα να διαδραματίσει.
Είναι σαφές ότι οι ΗΠΑ, με δεδομένο το ενδιαφέρον τους για τη σταθερότητα στην περιοχή, αλλά και την εξαιρετικά σημαντική αμυντική συνεργασία μας – μεταξύ άλλων και στη Σούδα- έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον να εργαστούν προς αυτήν την κατεύθυνση.
Βρισκόμαστε σε μία περίοδο που οι σκοποί της εξωτερικής πολιτικής της Ελλάδας βρίσκουν κοινά σημεία με τη στρατηγική των ΗΠΑ στην περιοχή».
(Από τη συνέντευξη του πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα, 
στην εβδομαδιαία ομογενειακή εφημερίδα GREEK NEWS).
Μάλιστα. Ας επαναλάβουμε τις εκτιμήσεις του Αλέξη Τσίπρα, κατά τη διάρκεια του ταξιδιού στις ΗΠΑ που ήδη έχει ξεκινήσει, με λίγα λόγια:
- Οι ΗΠΑ ενδιαφέρονται για τη σταθερότητα στην περιοχή μας.
- Οι σκοποί της εξωτερικής της Ελλάδας έχουν κοινά με τη στρατηγική των ΗΠΑ στην περιοχή.
- Με τις ΗΠΑ υπάρχει εξαιρετική συνεργασία, μεταξύ άλλων και στη βάση της Σούδα.

Ας θυμηθούμε, τώρα, κάποιες δηλώσεις του Γιάννη Δραγασάκη, τον Ιούλιο του 2015, από τη θέση του αντιπροέδρου της κυβέρνησης, όταν πρόεδρος των ΗΠΑ ήταν ο Μπ. Ομπάμα:
«Πρέπει να ευχαριστήσω δημόσια την κυβέρνηση των ΗΠΑ και τον πρόεδρο Μπαράκ Ομπάμα, διότι ενδεχομένως χωρίς τη δική τους συμβολή και επιμονή ότι η συμφωνία πρέπει να περιλαμβάνει και θέματα χρέους και αναπτυξιακό ορίζοντα, ίσως να μην πετυχαίναμε. Ταυτόχρονα, όμως, στα θέματα των λεγόμενων μεταρρυθμίσεων, των εργασιακών θεμάτων και άλλων και οι ΗΠΑ και το ΔΝΤ, ειδικά το ΔΝΤ, θα ήταν πιο σκληρό σε νεοφιλελεύθερες μεταρρυθμίσεις» (ηχητικό και άρθρο για το θέμα εδώ).
Ας θυμηθούμε και την επίσκεψη του Ομπάμα στην Ελλάδα (Νοέμβριος 2016), όταν η κυβέρνηση της «Αριστεράς» (ποιας;…) τον υποδέχθηκε, τον καλωσόρισε και τον τίμησε. Λέμε για τον «ειρηνικό» Ομπάμα της παρουσίας και των επεμβάσεων των ΗΠΑ στο Αφγανιστάν, στο Ιράκ, στη Λιβύη, στη Συρία, στη Σομαλία, των επιχειρήσεων στη Νιγηρία, στο Καμερούν και των παρεμβάσεων σε δεκάδες χώρες του πλανήτη, μέσω της οικονομικής κυριαρχίας των αμερικανικών συμφερόντων.


Ας φύγουμε για λίγο τώρα από τα «ευχαριστώ» στις ΗΠΑ, τα «κοινά σημεία με τη στρατηγική των ΗΠΑ», την «εξαιρετικά σημαντική αμυντική συνεργασία μας – μεταξύ άλλων και στη Σούδα», από την κυβέρνηση της «Αριστεράς» (ποιας;…). Ας πάμε στους άλλους, που δεν ήταν της «Αριστεράς» (ποιας;..).

Ο Γιώργος Παπανδρέου, ο πρωθυπουργός που έχει πια και βραβείο για τη θητεία του από το 2009 έως το 2011, δήλωνε – ως υπουργός Εξωτερικών (Washington Times, 10 Δεκεμβρίου 2000):
«Η Ελλάδα και οι ΗΠΑ συμμερίζονται κοινές αρχές, όπως δημοκρατία, ανθρώπινα δικαιώματα, περιφερειακή σταθερότητα…».
Ο Αντώνης Σαμαράς, όταν ήταν πρωθυπουργός, σημείωσε στη συνάντησή του με τον Ομπάμα στο Λευκό Οίκο (Αύγουστος 2013) ότι
οι δύο λαοί και οι δύο χώρες είναι κάτι περισσότερο από σύμμαχοι. Υποστηρίζουν τις ίδιες αξίες, την ελευθερία, τη Δημοκρατία και την ανεξαρτησία.
Ο Κώστας Σημίτης, το 1996, με εκείνο το άθλιο «Ευχαριστούμε την κυβέρνηση των ΗΠΑ» για τα Ίμια (βίντεο εδώ) έδειξε με τρόπο σαφή ποια εξωτερική πολιτική υπερασπίζεται.


Πάμε τώρα ξανά στη δήλωση του πρωθυπουργού, Αλέξη Τσίπρα, ο οποίος υποστηρίζει πως βρισκόμαστε «σε μία περίοδο που οι σκοποί της εξωτερικής πολιτικής της Ελλάδας βρίσκουν κοινά σημεία με τη στρατηγική των ΗΠΑ στην περιοχή». Για να δούμε ένα μέρος της στρατηγικής των ΗΠΑ, στην ευρύτετερη περιοχή και την αντίδραση της κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ, αλλά και της ΚΕ του ΣΥΡΙΖΑ:


Το κείμενο που βλέπετε αριστερά είναι το σημείο 11 από τη Διακήρυξη της Μαδρίτης και αφορά τη Συρία. Στην αρχή της Διακήρυξης, στο σημείο 1, καταγράφεται ποιοι υπέγραψαν το κείμενο:
«Εμείς, οι Αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων της Κύπρου, της Γαλλίας, της Ελλάδας, της Ιταλίας, της Μάλτας, της Πορτογαλίας και της Ισπανίας, συναντηθήκαμε στη Μαδρίτη για την 3η Σύνοδο Κορυφής των χωρών του Νότου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις 10 Απριλίου 2017».
Ο πρωθυπουργός της Ελλάδας, Αλέξης Τσίπρας, συνυπογράφει – ως «αριστερός» πάντα – ότι:
«Η επίθεση που πραγματοποιήθηκε από τις Ηνωμένες Πολιτείες στη στρατιωτική αεροπορική βάση Ας Σαϊράτ στη Συρία είχε την κατανοητή πρόθεση να προλάβει και να αποτρέψει την εξάπλωση και χρήση χημικών όπλων και ήταν περιορισμένη και επικεντρωμένη σε αυτόν τον στόχο».
Το κείμενο που βλέπετε δεξιά είναι το Ψήφισμα της Κ.Ε του ΣΥΡΙΖΑ για τη Συρία (εδώ οι αποφάσεις συνεδρίασης κι εδώ το ψήφισμα της ΚΕ του κυβερνώντος κόμματος):
«Ταυτόχρονα, πρέπει η διεθνής κοινότητα να μην επιτρέψει το έγκλημα αυτό να αποτελέσει πρόσχημα για νέους πολέμους στην πολύπαθη Μέση Ανατολή. Υπό το πρίσμα αυτό, καταδικάζουμε την πυραυλική επίθεση των ΗΠΑ στη Συρία, που παραπέμπει σε αντιλήψεις παγκόσμιου χωροφύλακα και υποκατάστασης των αρμόδιων διεθνών θεσμών, ενώ δημιουργεί κινδύνους διεθνούς σύρραξης».

Δεν γνωρίζουμε αν ο πρωθυπουργός θα επαναλάβει τις εκτιμήσεις του για τον Ντόναλντ Τραμπ, όταν τον συναντήσει στις ΗΠΑ, κατά τη διάρκεια του ταξιδιού του, που βρίσκεται σε εξέλιξη. Υπενθυμίζουμε πως Αλέξης Τσίπρας υποστήριζε για την περίπτωση εκλογής Τραμπ: «Ελπίζω να μη μας βρει κι αυτό το κακό». Επιπλέον, κατά τη διάρκεια της επίσκεψης του Μπ. Ομπάμα στην Αθήνα, τον Νοέμβριο του περασμένου έτους μίλαγε για την «επιθετικότητα» και τον «εκκεντρικό τρόπο» του Τραμπ (βίντεο και για τις σχετικές δηλώσεις εδώ). Η εκτίμηση μας είναι πως δεν θα το κάνει, αλλά είμαστε ανοιχτοί και σε εκπλήξεις. Μιλάμε, άλλωστε, για έναν πρωθυπουργό που διαπραγματευόταν 17 ώρες για τη χώρα. Δεν μιλάμε για κανένα… τυχαίο, αλλά για ένα ήρωα! Το μνημόνιο ήρθε, βέβαια, αλλά ο κ. Τσίπρας πάλεψε σαν… λιοντάρι.

Για ορισμένα πράγματα, όμως, είμαστε απολύτως σίγουροι για την «Αριστερά» (ποια;…) του κ. Τσίπρα: Συνεχίζει εκείνη την παράδοση που παρέλαβε από τις προηγούμενες κυβερνήσεις, δηλαδή τη σχέση υποτέλειας του πολιτικού προσωπικού της χώρας με τις αμερικανικές κυβερνήσεις και τα αμερικανικά συμφέροντα.

Μια σχέση που έχει παρελθόν στην Ελλάδα: Την αμερικανοκίνητη χούντα, την τραγωδία στην Κύπρο, το σχέδιο Μάρσαλ, τις χαρές για τον αμερικανικό στόλο, τις βόμβες Ναπάλμ. Μια σχέση με μια χώρα τα συμφέροντας της οποίας υποκινούσαν και υποκινούν χούντες, σε ολόκληρο τον κόσμο, και βάζουν πιόνια που έβαλαν να «ηγηθούν» σε κάθε ορατό και αόρατο πραξικόπημα.


Εμείς, πάντως, με τις «παλικαρίσιες» δηλώσεις του κ. Τσίπρα – στην ίδια παλικαρίσια κατεύθυνση των προηγούμενων πρωθυπουργών- θυμηθήκαμε εκείνες τις δηλώσεις του Αμερικανού πρεσβευτή, Ρόμπερτ Κίλι, στην Ελλάδα το 1985. Τότε που το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ έσπευσε να μετριάσει τα λεγόμενα του. Τι είχε γίνει; (διαβάστε αναλυτικότερα εδώ). Ο Κίλι είχε οριστεί από την κυβέρνηση των ΗΠΑ να αντικαταστήσει τον Μόντιγκλ Στερνς. Στις 26 Ιουλίου του 1985, κατά τη διάρκεια της καθιερωμένης εξέτασής του από την αρμόδια επιτροπή της Γερουσίας, ρωτήθηκε για την πορεία των ελληνοαμερικανικών σχέσεων. Ο Κίλι απάντησε:
«Η βοήθεια των ΗΠΑ στην Ελλάδα μετά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο δημιούργησε αναπόφευκτα μια πελατειακή σχέση, από την οποία θέλουν να ξεφύγουν και δικαιολογημένα μάλιστα, δεδομένου ότι η χώρα είναι πολύ ισχυρότερη τώρα, οικονομικά και στρατιωτικά».
Στις 31 Ιούλη της ίδιας χρονιάς το Στέιτ Ντιπάρτμεντ αναφέρει στην ανακοίνωσή του:
«Ούτε ο πρεσβευτής Κίλι, ούτε οποιοσδήποτε άλλος στην κυβέρνηση των ΗΠΑ πιστεύει ότι ελεύθερα εκλεγμένες δημοκρατικές κυβερνήσεις στη διάρκεια αυτής της περιόδου (σ.σ. μετά τον Εμφύλιο) και μετά υπήρξαν υποτελείς στις ΗΠΑ. Απεναντίας, οι κυβερνήσεις αυτές υπερασπίστηκαν με συνέπεια τα ζωτικά συμφέροντα της Ελλάδας και τις σεβόμαστε για τούτο».

Καλή συνέχεια στο ταξίδι σας στις ΗΠΑ, κύριε Τσίπρα.

------------------------------------------------------
Σημείωση ιστολογίου: Λόγω σοβαρών υποχρεώσεων και ελλείψεως χρόνου, αναγκάζομαι σήμερα να καταφύγω στην παλιά μέθοδο της αντιγραφής. Το παραπάνω κείμενο ανήκει στον Γεράσιμο Χολέβα και δημοσιεύθηκε με τον ίδιο τίτλο χτες στον ιστότοπο "Ημεροδρόμος".

14 Οκτωβρίου 2017

Σαββατιάτικα (174) - τα εξωγήινα

*** Εκεί ψηλά στον Υμηττό υπάρχει κάποιο μυστικό. *** Μικροδράκουλας: "Νεαρός θέλησε να αλλάξει φύλο επειδή ανέβηκε στον Υμηττό και του το ζήτησε ένας εξωγήινος." *** Εξωγήινος στον Τρελό; *** Τρελός είσαι, βρε; *** Εξωγήινη αριστεία. *** Γιατί γελάτε γήινοι; *** Συριζαίος κι ο εξωγήινος, ρε συ Κούλη; *** Ως και τα άλιεν εναντίον σου είναι, ρε γαμώτο; *** Να φυλάγεσαι από τον Νταρθ Βέιντερ! *** Παιδάκι μου, πριν διαβάσεις τους λόγους σου, τους ρίχνεις έστω μια ματιά στο σπίτι; *** Δεν το καταλαβαίνεις ότι έχεις καταντήσει χειρότερος κι από τον Μαυρογιαλούρο; *** Βρε ούφο, πληρώνεις επικοινωνιολόγους που σ' αφήνουν αμολυτό να πετάς τέτοιες μπούρδες; *** Τζάμπα τα λεφτά... τζἀμπα. *** Ρε παιδιά, είναι σίγουρο ότι τούτο δω είναι παιδί τού Μητσοτάκουλα; *** Κι από ποιον πήρε και βγήκε τόσο βλαμμένο; *** Το νομοσχέδιο για την ταυτότητα φύλου πέρασε, οι εξωγήινοι πήραν ψήφο εμπιστοσύνης. *** Εξωγήινοι στον Υμηττό, σατανιστές στην Πεντέλη,
Ξέρω, ξέρω! Μόνο αεροπλανάκια για δώρο!
λύκοι στην Πάρνηθα... *** Είσαστε περικυκλωμένοι, αδέρφια αθηναίοι! *** Κωλόχαρτος: "Βλέπω τον πρώτο ισοβίτη που θα κάνει αίτηση αλλαγής φύλου για να πάει στις γυναικείες φυλακές Κορυδαλλού." *** Να, μα την Παναγία, έτσι το είπε, πιστέψτε με! *** Δηλαδή, τι; δεν έχετε ικανό τον Άδωνη να πετάξει τέτοια κοτρώνα; *** Αληθεύει ότι, με βάση στοιχεία σοβαρής μελέτης, οι γκέυ αυξήθηκαν κατά 30% τα τελευταία χρόνια; *** Και γιατί δυσανασχετείτε με αυτή την αύξηση; *** Δηλαδή, σας χαλάει που αυξήθηκαν οι πιθανότητες να βρείτε γκόμενα επί τέλους; *** Μήπως οι τρανσφόρμερς είναι τρανς εξωγήινοι; *** Δένδιας: "Η δολοφονία του Ζαφειρόπουλου επιβεβαιώνει ότι η χώρα διανύει μια περίοδο βίας και αίματος εδώ και 2,5 χρόνια." *** Νίκο μου, πρέπει να σου πω εγώ ότι είπες χοντρομαλακία ή το κατάλαβες από μόνος σου; *** Μέχρι και τα μαλλιά σου σε σιχαθήκανε και σε παράτησαν, βρε παπάρα, κι ακόμη μυαλό δεν έβαλες, π' ανάθεμά σε. *** Λοβέρδος ο Γιάννης: "Έχω πάθει σοκ από την δολοφονία... θα γίνουμε Κολομβία;" *** Εμ, Γιάννη μου, αφού δεν θες να γίνουμε Κούβα όπου υπάρχει μηδενική εγκληματικότητα, τι να σου κάνω; *** Πορτοσάλτες: "Επενδύσεις σε ανασφαλές πεδίο, που θυμίζει Κολομβία, δεν γίνονται." *** Αποφασίστε, ρε παιδιά, Βενεζουέλα είμαστε ή Κολομβία; *** Όχι τίποτ' άλλο αλλά οι δυο τους έχουν χοντρή κόντρα πολλά χρόνια τώρα και δεν είναι σοφό να βρεθούμε στην μέση. *** Δηλαδή, έρχονται οι εξωγήινοι και μας κάνουν ντιγκιντάγκες; *** Αυτό πάλι που γινόμαστε Κολομβία μόνο όταν δολοφονείται δικηγόρος γιος υπουργού και όχι ταξιτζής γιος αγρότη, πολύ με μπερδεύει. *** Πάγκαλος: "Τάτσι-μίτσι-κότσι της κυβέρνησης με τρομοκράτες." *** Θοδωράκη, κάποτε είχες χιούμορ αλλά τώρα έχεις τερματίσει την γελοιότητα. *** Τα ίδια έλεγε και ο Μίκης πριν 30 χρόνια, όταν έδειχνε τον Ανδρέα ως ιθύνοντα νου της 17 Νοέμβρη... θυμάσαι; *** Η διαφορά σας είναι ότι την ανοησία τού Μίκη είχαμε λόγους να την παραβλέψουμε, αν
Όταν οι δημαρχαίοι είναι άντρες, τέτοια δελτία τύπου βγάζουν!
καταλαβαίνεις τι εννοώ. *** Εξωγήινοι του κώλου. *** Αυτό που βγήκε όλη η αντιπολίτευση και σπεκουλάρησε με αφορμή την δολοφονία, πώς το κρίνετε; *** Τόσο σίγουροι είναι όλοι πως ο Ζαφειρόπουλος δεν ήταν ανακατεμένος σε τίποτε περίεργες δουλειές; *** Εγώ μια πισινή ώσπου να βγει το πόρισμα, θα την κράταγα. *** Όχι σαν τον Χατζηνίκο, που κουβέντιαζε στο δελτίο με τον Βορίδη για τις ευθύνες της κυβέρνησης στην δολοφονία. *** A propos, Χατζηνίκο, κουκουλοφόροι λέγονται όσοι φοράνε κουκούλα, μη το ξεχνάς. *** Αυτοί πού φάγανε τον Ζάφη δείχνανε τις φάτσες τους φόρα παρτίδα. *** Άμα βρεθεί στον έρωτα, άντρας να είναι τίμιος, αυτό θα πει πως βρέθηκε ο πρώτος εξωγήινος (Λίτσα Γιαγκούση). *** Τραμπ: "Πήγα στο Πουέρτο Ρίκο και συναντήθηκα με τον πρόεδρο των Παρθένων Νήσων." *** Ντόναλντ, λίγο θες για να ξεπεράσεις τον Μπους τον μικρό στην βλακεία. *** Μου επιτρέπεις να σου θυμίσω ότι οι Παρθένες νήσοι μπορεί να έχουν δικό τους κυβερνήτη αλλά πρόεδρός τους είσαι εσύ; *** Έτσι, να σε προλάβω, μη κάνεις καμμιά μαλακία και κηρύξεις κανέναν πόλεμο κατά του εαυτού σου. *** Κασιδιάρης: "Τρία πράγματα δεν κάνεις στην πολιτική: δεν υποχωρείς, δεν ανακαλείς και δεν παραδέχεσαι τα λάθη σου." *** Ώπα το ναζίδιο! *** Και πετάχηκε κι ο Ζούλας να του πει "εύγε". *** Εύγε στην λογοκλοπή, Κωνσταντίνε; *** Έχεις αυτό το μαλακισμένο ικανό να σκεφτεί τέτοια; *** Τσιτάτο του Ναπολέοντα αντέγραψε το πανάκι, για να πουλήσει μούρη στους κάφρους που τον ακούνε. *** Προσεχώς στους κινηματογράφους: "Το κβαντικό άλμα του εξωγήινου". *** Ραγκούσης: "Το ερώτημα δεν είναι γιατί μπήκαμε στα μνημόνια, είναι γιατί κολλήσαμε στα
Τέσσερα λεπτά για να ξεπαρκάρεις, ρε Θανάση;
μνημόνια." *** Ρε Γιάννη, εσείς τα ψηφίζετε, εμάς ρωτάς, μη σου χέσω την σοσιαλδημοκρατία; *** Άσε με, ρε Θανάση, που η χτεσινή Παρασκευή και 13 σου πήγε γρουσουζιά και τράκαρες το αμάξι. *** Εμένα μου πήγε μια χαρά: έπεσα στον πιο γαμάτο κόκκορα μακαρονάδα που έχω φάει εδώ και χρόνια. *** Το αμάξι το τράκαρες επειδή πήρες το δίπλωμα με δυο ντενεκέδες λάδι. *** Αληθεύει ότι βραβεύεται το ζαβό από την International Leadership Association με το βραβείο ηγετικής προσφοράς; *** Ως ηγέτης του ΚιΔηΣο ή της Σοσιαλιστικής Διεθνούς; *** Ορίστεεεεε; *** Βραβεύεται για τις επιλογές και την πολιτική του ως πρωθύ; *** Αποκλείεται... κάποιος μας κάνει πλάκα. *** Πόσα λέτε να τους έδωσε για να τον βραβεύσουν; *** Αν δεν γίνεται με λεφτά αυτή η δουλειά, γιατί δεν βραβεύουν και τον γκαβό; *** Λίγες μαλακίες έκανε κι αυτός ως πρωθύ; *** Είμαστε όλοι υβρίδια (Νotis) *** Πώς σας φάνηκε η πρόταση Τσιρώνη να μπορεί κάποιος να καλλιεργεί την κάνναβή του στο μπαλκόνι του έναντι παραβόλου; *** Κατ' αρχάς, να πούμε ότι η ιδέα "ο καθένας την γλαστρούλα του" είναι του Γιωργάκη, άλλο που δεν πρόκαμε να την υλοποιήσει. *** Ο Τσιρώνης απλώς προσθέτει το μπαφόσημο. *** Υπουργέ μου, το μπαφόσημο θα είναι φιξ ή κυμαινόμενο ανάλογα με το μέγεθος της γλάστρας και του φυτού; *** Κάπως σαν τα τέλη κυκλοφορίας, δηλαδή; *** Τι ωραίο καιρό κάνει, ρε Μάνια; *** Γαμώ τον καιρό, δηλαδή, που δεν μπορεί να αποφασίσει αν κάνει κρύο ή ζέστη. *** Φεύγουμε το πρωί για
Ευτυχισμένα χρόνια
δουλειά με φούτερ και κουβαλάμε το μακό με τον Χέντριξ στην τσάντα για να επιστρέψουμε το μεσημέρι. *** Αν ζητήσω ακρόαση θεού και αλλαγή πλανήτη, έχω ελπίδα να γλιτώσω; *** Κορίτσια, πήρατε χαμπάρι ότι χτες ήταν η παγκόσμια ημέρα χωρίς σουτιέν ή στο μουτζό σας; *** Προσωπικά, πολύ απογοητεύτηκα που καμμιά συνάδελφος δεν τίμησε την χτεσινή μέρα. *** Τζάμπα η προσμονή για να διαπιστώσω ποιανής είναι πράγματι στητά και ποιανής έχουν υποκύψει στον νόμο της βαρύτητας. *** Παρεμπιπτόντως, πείτε μου ότι κάτι τσόκαρα με γουνάκι που βλέπω στις βιτρίνες δεν είναι μόδα εφέτος. *** Δεν θα το αντέξω, σας το λέω. *** Εξωγήινοι είναι οι περιπτεράδες που δεν κατουράνε ποτέ. *** Ελπίζω ότι μετά τα σημερινά "Σαββατιάτικα" θα αλλάξει ο τρόπος που αντιμετωπίζετε το θέμα "εξωγήινοι". *** Το μελαγχολικό παλληκαράκι της πρώτης φωτογραφίας έμελλε να αναδειχτεί στον μεγαλύτερο καταζητούμενο, ως τρομοκράτη, της ιστορίας. *** Φυσικά, είναι ο Οσάμα Μπιν Λάντεν, τον οποίο βλέπετε και στην τελευταία φωτογραφία τής 3/2/1980, να δείχνει την χρήση ενός όπλου στον αλήστου μνήμης σύμβουλο του προέδρου Τζίμμυ Κάρτερ Ζμπίγκνιου Μπρζεζίνσκι. *** Για να σας γλυκάνω αλλά και επειδή τον ανέφερα πρωτύτερα, θα σας αποχαιρετήσω με Τζίμμυ Χέντριξ. *** Στο πλατώ, λοιπόν, το διαχρονικό, αν και ήδη πενηντάχρονο, "Are You Experienced?" για να αρχίσουμε ακούγοντας τους Jimi Hendrix Experience στο "Foxy Lady" και όπου πάει. *** Δυστυχώς, το αυθεντικό άλμπουμ δεν υπάρχει στο Youtube, οπότε βολευτείτε ακούγοντας το κομμάτι live. *** Δεν φαντάζομαι να σας χαλάσει! *** Καλό σαββατοκύριακο και να προσέχετε διότι... *** ... Ζουν ανάμεσά μας. ***

13 Οκτωβρίου 2017

Η μάχη της Ηλεκτρικής (13/10/1944)

Ώρα 9.45' το πρωί της 12ης Οκτώβρη του 1944. Τα ναζιστικά στρατεύματα αποχωρούν απ' την Αθήνα. Ο λαός αρχίζει να βγαίνει στους δρόμους. Οι μάχες όμως δεν έχουν τελειώσει. Τέσσερα τάγματα του 1ου Συντάγματος του ΕΛΑΣ στον Πειραιά έχουν μερόνυχτα να κλείσουν μάτι. Από τις αρχές του Σεπτέμβρη η διοίκηση του 1ου Συντάγματος του ΕΛΑΣ έχει την πληροφορία ότι οι γερμανοί έχουν υπονομεύσει όλες τις βιομηχανικές και λιμενικές εγκαταστάσεις στον Πειραιά και έχουν αποφασίσει να τις τινάξουν στον αέρα ταυτόχρονα με την αποχώρηση των δυνάμεών τους. Η επιδίωξή τους αυτή θα μπορούσε να υλοποιηθεί αναίμακτα, καθώς ήδη ο στρατιωτικός διοικητής Αττικής στρατηγός Παναγιώτης Σπηλιωτόπουλος και οι άγγλοι είχαν δώσει εντολή να μην αναλάβει καμιά επιθετική ενέργεια ο ΕΛΑΣ κατά των γερμανών όταν θα αποχωρούσαν από την Αθήνα.

Η εντολή αυτή δεν ήταν από φιλάνθρωπα αισθήματα. Οι αστικές δυνάμεις στην Ελλάδα και οι βρεττανοί σύμμαχοί τους είχαν πολύ καθαρή άποψη για την επόμενη μέρα της απελευθέρωσης. Έχοντας αταλάντευτο ταξικό κριτήριο και ένστικτο, προετοίμαζαν την επόμενη μέρα, δηλαδή την ομαλή διαδοχή από την τριπλή κατοχή και την επαναφορά των κομμάτων της αστικής τάξης στην εξουσία. Ένας λαός οπλισμένος, χειραφετημένος και με τις βασικές, στρατηγικές επιχειρήσεις στα χέρια του, οι οποίες κατά βάση διέθεταν ένοπλη εργατική φρουρά, τους ήταν εμπόδιο. Επιπρόσθετα, όλες οι ιμπεριαλιστικές δυνάμεις -και ο Άξονας και οι Σύμμαχοι- είχαν πολύ καθαρό ότι σε καμιά των περιπτώσεων η Σοβιετική Ενωση δεν θα έπρεπε να αποκτήσει πρόσβαση στην Ανατολική Μεσόγειο, σε ένα κρίσιμο γεωστρατηγικό τμήμα, μέσω μιας εξουσίας όπου κουμάντο σ' αυτόν τον τόπο θα έκανε ο ίδιος ο λαός.


Το 6ο Σύνταγμα του ΕΛΑΣ με στρατιωτικό διοικητή τον Σωτήρη Κύβελο και καπετάνιο τον Νίκανδρο Κεπέση, από τις αρχές του Σεπτέμβρη ακόμα, διατάσσει τις δυνάμεις του έτσι που να κρατηθεί ο Πειραιάς κάτω από τον έλεγχο του ΕΛΑΣ και να δοθεί μάχη για τη σωτηρία των υποδομών. Στη διάθεσή τους έχουν 280 ντουφέκια και 20 αυτόματα, σχεδόν τίποτα μπροστά στην υπεροπλία της Βέρμαχτ, που διέθεσε ειδικά για την προστασία της ομάδας που θα έκανε την ανατίναξη ένα τάγμα με βαριά πυροβόλα, όλμους και τανκς. Είχαν στήσει τέσσερα πυροβόλα στο κέντρο της πόλης, τον Προφήτη Ηλία, και στον Καραβά της Κοκκινιάς.

Το πρώτο τάγμα, του 6ου Συντάγματος, με διοικητή τον "Νώντα" (τον έφεδρο υπολοχαγό Πέτρο Ευσταθόπουλο) και καπετάνιο τον Αλέκο Βαρυτιμίδη, παίρνει διάταξη στην περιοχή από Ηλεκτρικό Σταθμό και Ρετσίνα έως το Πέραμα. Στην ευθύνη του έχει τα εργοστάσια Παπαστράτος, Αλευρόμυλοι, Λιπάσματα, Τσιμέντα και Ηλεκτρική (Πάουερ). Όλα υπονομευμένα με εκρηκτικά. Ειδικά για την Ηλεκτρική ο ΕΛΑΣ γνωρίζει από τον αρχιτεχνίτη ότι το εργοστάσιο είναι υπονομευμένο με τέσσερις τόννους εκρηκτικά. Μέσα στο εργοστάσιο δρα ήδη σε απόλυτη παρανομία ο λόχος Ηλεκτρικής του ΕΛΑΣ με επικεφαλής τον Σωτήρη Καλαμπόκη. Στον Ευσταθόπουλο δίνεται διαταγή να κρατηθεί ειδικά το εργοστάσιο της Ηλεκτρικής πάση θυσία.

Ο πρώτος λόχος του τάγματος, με τους Αντώνη Αντύπα και Βασίλη Λαγωνίκα στη διοίκηση, κρατά από Ταμπούρια προς Πειραιά, ο δεύτερος με τον Βασίλη Βεζυρόπουλο κρατά από την Αμφιάλη έως και το ύψωμα του Αγ. Γεωργίου (αυτός κρατά την Ηλεκτρική), ο τρίτος λόχος με τον Χρήστο Ιωακειμίδη είναι στην Ευγένεια και κρατά το ύψωμα αριστερά (νοτιοανατολικά) της Ηλεκτρικής και ο 4ος με τους Αριστείδη Σπύρου και Δικαίο Κατσικαδάκο κρατά από οδό Κυδωνίων έως τον Αγ. Διονύση στο λιμάνι.
Ο χρόνος μετρούσε αντίστροφα καθώς, σύμφωνα με τη μαρτυρία του Σωτήρη Κύβελου, ο ΕΛΑΣ γνώριζε ότι η ανατίναξη των εργοστασίων θα γίνει στις 12 Οκτώβρη στις 3 το μεσημέρι. Έπρεπε να εξουδετερωθεί το κέντρο ανατίναξης, δηλαδή το σημείο στο οποίο κατέληγαν όλες οι καλωδιώσεις. Αυτό βρισκόταν στη διασταύρωση Οδυσσέως και Ευαγγελιστρίας. Ήταν ένα τσιμεντένιο οχυρό βάθους 4-5 μέτρων. Παραμονές της επιχείρησης αυτομόλησε γερμανός αξιωματικός και παρέδωσε στον ΕΛΑΣ το σχέδιο των καλωδιώσεων. Ταυτόχρονα, ο ΕΛΑΣ εξασφάλισε από τις δυνάμεις των ιταλών την παράδοση των όπλων τους στις δικές του δυνάμεις ενώ εργάτες του λιμανιού αρπάζουν πυρομαχικά από τις γερμανικές αποθήκες.

Συγκροτήθηκε επίλεκτο τμήμα από το 4ο τάγμα του ΕΛΑΣ, που ήταν στο κέντρο του Πειραιά, με τη συνδρομή του ΕΛΑΝ και επικεφαλής τον έφεδρο ανθυπολοχαγό Μιλτιάδη Αλικάκο και τον καπετάνιο του τάγματος Σωτήρη Καλαμπόκη. Με βάση το σχέδιο, την νύχτα 11 προς 12 Οκτώβρη έκοψαν τα καλώδια στα σημεία διασταύρωσης στην οδό 2ης Μεραρχίας και Κολοκοτρώνη, από τα οποία θα ανατινάζονταν η Σχολή Ναυτικών Δοκίμων, το Τελωνείο και η αριστερή πλευρά του λιμανιού. Έκοψαν επίσης τα καλώδια στη γέφυρα του Αη-Διονύση, από τα οποία θα τινάζονταν η δεξιά πλευρά του λιμανιού, τα Λιπάσματα και η Ηλεκτρική. Χαμογελώντας, το πρωί ο Καλαμπόκης παραδίδει στη διοίκηση του 6ου Συντάγματος του ΕΛΑΣ τυλιγμένα σε εφημερίδα τα κομμένα καλώδια.

Οι γερμανοί στέλνουν περίπολο στα Ταμπούρια για την επανασύνδεση των καλωδίων. Γίνεται μάχη κατά την οποία αφήνουν στον τόπο 3 νεκρούς και όλα τα υλικά τους. Είχε προηγηθεί μάχη το πρωί της 11 Οκτώβρη στην ίδια την Ηλεκτρική, καθώς οι γερμανοί συνέλαβαν 4 ελασίτες την ώρα που έκαναν αποναρκοθέτηση στην ευρύτερη περιοχή και τους έκλεισαν στο εργοστάσιο. Το εργοστάσιο κυκλώθηκε από δυνάμεις του ΕΛΑΣ και οι γερμανοί κινούν τμήματά τους για ενίσχυση από το εργοστάσιο της ΚΟΠΗ (*). Αρχίζει σφοδρή μάχη μπροστά στο νεκροταφείο της Ανάστασης. Οι γερμανοί αναγκάζονται να υποχωρήσουν, με τον ΕΛΑΣ να μετρά τους πρώτους τρεις νεκρούς του σ' αυτήν την επιχείρηση. Οι 4 ελασίτες αφήνονται ελεύθεροι, παραδίδεται η γερμανική φρουρά του εργοστασίου και εγκαθίσταται φρουρά από τον ΕΛΑΣ.

Στις 3 το μεσημέρι της 12ης Οκτώβρη, καθώς οι ανατινάξεις δεν μπορούν να γίνουν, οι γερμανοί στέλνουν τμήματα να κάνουν ανατινάξεις με νάρκες. Κατορθώνουν να κάνουν μόνο μία σ' έναν γερανό στο λιμάνι. Ο Πειραιάς είναι ήδη ολόκληρος στα χέρια του ΕΛΑΣ. Η μάχη όμως δεν έχει τελειώσει. Από τη Θηβών, γερμανικά τμήματα κατεβαίνουν στον Πειραιά. Στη Λεύκα γίνεται μάχη. Αναγκάζονται να υποχωρήσουν, όμως ο ΕΛΑΣ μετρά ανάμεσα στους νεκρούς του τον ίδιο τον διοικητή του Τάγματος Σωτήρη Καλαμπόκη, που είχε κόψει τα καλώδια, και τον καπετάνιο του ΕΛΑΝ Π. Καβαλιεράτο. Ηταν το τίμημα για να σωθεί από την ανατίναξη η μεγάλη περιστρεφόμενη "πλάκα" του ΟΣΕ.

Το ίδιο βράδυ, δώδεκα με μία τη νύχτα, ξημερώνοντας η Παρασκευή 13 του μήνα, γερμανικό τμήμα με 60 επίλεκτους και 4 βαριά πυροβόλα ανατινάζει αποθήκες της Shell στο Ικόνιο του Περάματος κι από 'κει κατευθύνεται προς την Ηλεκτρική. Το ΕΑΜ και η ΕΠΟΝ καλούν το λαό να στήσει οδοφράγματα για να εμποδιστεί η κάθοδος των τανκς που αρχίζουν να κατεβαίνουν από το Δαφνί. Όλοι οι δρόμοι κλείνουν. Σε βοήθεια των μαχητών του ΕΛΑΣ έρχονται οπλισμένοι εργάτες της Ηλεκτρικής, υπό τον μηχανικό υπηρεσίας Βενιζέλο Αποστολίδη. Ανάμεσά τους και ο Βασίλης Βέγγος, πατέρας του Θανάση. Οι δυνάμεις του ΕΛΑΣ καθηλώνουν τις δυνάμεις των γερμανών στη γέφυρα ανάμεσα στο Σαπουνάδικο και τους Μύλους του Αγ. Γεωργίου.

Η μάχη κρατά δυόμιση ώρες και τελειώνει με 11 νεκρούς γερμανούς στρατιώτες, 21 τραυματίες και τους υπόλοιπους 24 αιχμαλώτους. Ανάμεσα στους τελευταίους βρίσκεται και ο διοικητής τους Χανς Λίντερμαν. Ο ΕΛΑΣ μετρά άλλους οκτώ νεκρούς σ' αυτήν τη μάχη. Μαζί με τους τρεις της προηγούμενης μέρας, γίνονται έντεκα: Αντώνης Καλαποθάκος (γραμματέας της εργοστασιακής οργάνωσης του ΕΑΜ), Νέστορας Γεωργιάδης (εργάτης της Ηλεκτρικής), Δημήτρης Μαργαρώνης, Ιωάννης Ηλιόπουλος, Παναγιώτης Κοσμίδης, Γρηγόρης Μεγγίσογλου, Συρίγος Παπάζογλου, Γιώργος Γκιόρδας, Ανδρέας Κουνούπας, Παναγιώτης Μαυρομμάτης και Ακρίτας Τοροσιάδης. Η κηδεία τους γίνεται στις 16 Οκτώβρη με πάνδημη συμμετοχή.


Ο διευθυντής του εργοστασίου της Ηλεκτρικής Γεωργιάδης, στην επιστολή που απεύθυνε στις 18 Οκτωβρίου προς τον διοικητή του ΕΛΑΣ Πειραιά, αναφέρει μεταξύ άλλων: "Με μεγάλη συγκίνηση σπεύδουμε να εκφράσουμε τη βαθύτατη ευγνωμοσύνη του προσωπικού του Εργοστασίου της Ηλεκτρικής Εταιρείας για την πολύτιμη και σωτήρια βοήθεια που πρόσφερε ο ηρωικός στρατός του ΕΛΑΣ κατά την ημέρα της 13ης Οκτωβρίου για την απόκρουση της βαρβάρου γερμανικής επιθέσεως. Και η συναίσθηση ότι εκάματε το καθήκον σας προς την πατρίδα είναι η μόνη σας ικανοποίηση. Κλαίμε μαζί σας τους ένδοξους νεκρούς και η μνήμη τους, ας είσθε βέβαιοι, δεν θα σβηστεί από το χρόνο που φθείρει τους θνητούς".

Υστερόγραφο πρώτο: Μετά τα Δεκεμβριανά και παρά τα ωραία λόγια του Γεωργιάδη, η διοίκηση της Ηλεκτρικής απέλυσε τον Βασίλη Βέγγο, αποδίδοντάς του ευθύνη για τις ζημιές που υπέστησαν οι εγκαταστάσεις από την μάχη στην οποία συμμετείχε...

Υστερόγραφο δεύτερο: Φεύγοντας τότε από την Ελλάδα, οι γερμανοί έβαλαν στο μάτι την Ηλεκτρική, η οποία αποκτήθηκε το 1961 από την ΔΕΗ. Σήμερα που ξανάρχονται, έχουν βάλει στο μάτι την ΔΕΗ...

--------------------------------------------------
(*) Στρατιωτικό εργοστάσιο που κατασκεύαζε είδη ιματισμού και υπόδησης για τις ανάγκες του στρατού ξηράς. Εκεί βρισκόταν και το στρατιωτικό χημείο.